Czym dokładnie jest souvlaki? Grecki street food w praktyce

Jeśli odwiedzasz Grecję po raz pierwszy, spróbuj lokalnego street foodu. To świetny sposób, by poznać codzienne życie w stolicy. Sercem tej kulinarnej kultury jest souvlaki - proste, historyczne i uwielbiane przez wszystkich danie. Dzięki niemu poznasz prawdziwy smak Aten bez rezerwowania stolika w restauracji.

Czym dokładnie jest souvlaki?

Najprościej mówiąc, souvlaki to małe kawałki mięsa grillowane na drewnianym patyczku. Sama nazwa pochodzi od greckiego słowa souvla, czyli rożen. Warto też odróżnić souvlaki od innego popularnego dania, czyli gyrosa. Souvlaki to osobne kawałki mięsa nabite na szpadkę. Gyros to z kolei mięso pieczone na dużym, pionowym rożnie, z którego jest ścinane tuż przed podaniem.

Żeby było ciekawiej, Ateńczycy na sam szaszłyk mówią kalamaki (czyli „mała trzcinka”). Słowa souvlaki używają natomiast do określenia całej kanapki w picie lub ogólnie dań z rożna.

Starożytne korzenie greckich szaszłyków

Pieczenie mięsa na szpikulcach nad ogniem ma w Grecji długą tradycję. Na Santorini archeolodzy odkryli kamienne przyrządy do grillowania szaszłyków, znane jako krateutai, które mają tysiące lat. O wczesnych wersjach tego dania wspominali już starożytni pisarze, tacy jak Homer czy Arystoteles.

Jednak souvlaki w dzisiejszej, ulicznej formie pojawiło się dopiero sto lat temu. W latach 20. XX wieku uchodźcy z Anatolii i Bliskiego Wschodu przywieźli do greckich miast swoje tradycje kulinarne, w tym przyrządzanie kebabu. Pionierzy tacy jak Isaak Meraklidis, łącząc wschodnie wpływy z lokalnymi składnikami, stworzyli podwaliny pod współczesne souvlatzidiko (bary z souvlaki).

Tradycyjny ateński styl souvlaki

Choć w całej Grecji znajdziemy różne warianty souvlaki, klasyczna ateńska pita ma swój niepowtarzalny styl. Zazwyczaj przygotowuje się ją z wieprzowiny lub kurczaka. Mięso marynuje się w oliwie, soku z cytryny i oregano, a następnie grilluje na węglu drzewnym i zawija w ciepłą, lekko naoliwioną pitę.

Typowe dodatki w Atenach to świeże pomidory, plasterki czerwonej cebuli i garść frytek. Do wieprzowiny podaje się tzatziki, a do kurczaka łagodny sos musztardowo-majonezowy. Jeśli chcesz lepiej poznać te smaki i lokalne tradycje, wybierz się na naszą wycieczkę kulinarną Taste of Athens. Zobaczysz z nami centralne targowiska i poczujesz autentyczny smak miasta.

Historyczne lokale z souvlaki w Atenach

Trudno wskazać najstarszy lokal z souvlaki w Atenach, bo przez ostatnie sto lat wiele się zmieniło. Jednak w historycznym centrum, zwłaszcza w okolicach placów Monastiraki i Agias Irinis, działa kilka miejsc, które serwują to danie od lat 50. XX wieku. Po autentyczne souvlaki warto wpaść do lokalu Kostas przy placu Syntagma (przygotuj się na kolejkę!). Możesz też odwiedzić Meet the Greek - to nowsze miejsce, ale jedno z najsmaczniejszych w mieście.

Te historyczne bary nie poddają się modzie na fast food. Zwykle trzymają się swoich oryginalnych, rodzinnych przepisów. Stawiają na wysokiej jakości mięso i proste dodatki. Zamiast zalewać pitę ciężkimi sosami i upychać w niej frytki, dbają o idealną równowagę smaków. Świeży pomidor, odrobina pietruszki lub cebuli i mistrzowsko zgrillowane mięso - to wszystko, czego potrzeba.

Jak zamawiać souvlaki jak miejscowi

Zamawianie w gwarnym ateńskim souvlatzidiko bywa chaotyczne, ale wystarczy znać kilka słów, by dostać dokładnie to, na co masz ochotę.

• Kalamaki: Poproś o kalamaki, jeśli chcesz sam szaszłyk. Zwykle dostaniesz go z kawałkiem chleba.

• Pita Kalamaki (lub Pita Souvlaki): To cała kanapka z mięsem z szaszłyka, pitą i dodatkami.

• Pita Gyros: Pita z mięsem ścinanym z pionowego rożna.

Nie bój się prosić o zmiany. Pita bez cebuli (horis kremidi) czy bez frytek (horis patates) to standard. Spacerując po mieście podczas wycieczki Alternative Athens, odkryjesz mniej znane knajpki, w których poćwiczysz zamawianie jak miejscowi.

Nieważne, czy złapiesz szaszłyk w biegu, czy usiądziesz, by zjeść świeżo zwiniętą pitę - próbowanie souvlaki to coś więcej niż posiłek. To bezpośrednie spotkanie ze starożytną historią kulinarną i tętniącą życiem współczesną kulturą Aten.